Cuộc sống xa hoa của Từ Hi Thái hậu: Mỗi bữa 120 món, 400 quả táo/ngày để ngửi

Bà Từ Hi Thái hậu (1835-1908) đã gia nhập triều đình làm phi cho vua Hàm Phong từ khi còn nhỏ. Năm 1856, bà sinh ra một con trai cho vua Hàm Phong, là Đồng Trị, người sau này trở thành hoàng đế Trung Hoa. Mặc dù đã trôi qua 109 năm kể từ cái chết của bà Từ Hi Thái hậu, người đã cai trị Trung Quốc trong hơn 5 thập kỷ trong triều Thanh (1644-1911), các học giả vẫn tồn tại nhiều ý kiến khác biệt về vai trò của bà.

Từ Hi Thái hậu trong bức ảnh chụp năm 1903. Bà có kiểu tóc phổ biến trong triều đại Thanh, được gọi là Lưỡng Bả Đầu, tóc được chia đều và buội sang hai bên. (Ảnh: SCMP)

Bà Từ Hi Thái hậu bị chỉ trích vì cuộc sống xa hoa, hưởng lợi từ đặc quyền hoàng gia trong hoàn cảnh của nhân dân đau khổ. Tuy nhiên, sau khi nắm quyền trong triều chính, bà đã tích cực ủng hộ phong trào Tự cường – giai đoạn cải cách kinh tế và quân sự giúp Trung Quốc tiến lên hướng một quốc gia hiện đại hơn trên sân khấu thế giới.

Các nhà sử học cả trong và ngoài Trung Quốc vẫn vẫn tranh luận về công lao và tội lỗi của bà. Một số người mô tả bà là người tàn nhẫn, tham quyền và đổ lỗi cho bà về sự kết thúc của triều Thanh, trong khi những người khác đánh giá cao những thay đổi và cải cách mà bà đã thực hiện.

Đam mê ăn diện

Bà Từ Hi Thái hậu nổi tiếng là một người thích ăn diện và chụp ảnh. Bảo tàng Cố Cung ở Bắc Kinh vẫn lưu giữ hơn 100 bức ảnh chụp bà trong hơn 30 bộ váy áo sang trọng làm từ lụa và trang trí bằng ngọc trai. Bà luôn đeo trang sức vàng bạc. Bộ dụng cụ làm tóc của bà gồm tới 25 món, được sử dụng để uốn và chải nhiều kiểu tóc khác nhau. Bà thường cài hoa và trâm vàng trên tóc.

Bộ dụng cụ làm tóc 25 món của bà Từ Hi Thái hậu. (Ảnh: Bảo tàng Cố Cung)

Di chuyển bằng đường sắt riêng

Để giành được ủng hộ của bà trong việc phát triển mạng lưới đường sắt của đất nước, quan chức Lý Hồng Chương đã đề nghị xây dựng một tuyến đường sắt riêng cho hoàng gia ở vườn Tây Uyển phía tây Tử Cấm Thành.

Vườn Tây Uyển bao gồm Bắc Hải và Nam Hải, là nơi Từ Hi Thái hậu ở chính sau năm 1888.

Tuyến đường sắt hoàng gia đầu tiên ở Trung Quốc đã được khởi công vào năm 1886 và hoàn thành vào năm 1888. Tuyến đường dài 1.510 mét, bắt đầu từ gần Nghi Loan Điện, nơi Từ Hi Thái hậu sống ở Nam Hải và đi thẳng đến nơi tổ chức yến tiệc Tĩnh Tâm Trai ở Bắc Hải.

Tuyến đường có một trạm dừng ở giữa, được gọi là Trạm Tử Quang Các. Sau này, tên của tuyến đường đã được đổi thành Đường sắt Tử Quang Các.

Để khẳng định quyền lực của mình, bà Từ Hi Thái hậu còn trang trí toa xe và xe của Hoàng đế Quang Tự (con trai của em gái của bà) với màu vàng, còn màu đỏ và màu xanh dành cho hoàng thân và các quan.

Rất tiếc là tuyến đường sắt này đã bị quân đội các nước phương Tây phá hủy trong cuộc chiến tranh năm 1900.

Đường sắt qua Trạm Tử Quang Các. (Ảnh: Bảo tàng Cố Cung)

Mỗi bữa ăn 120 món

Ngoại tiền Ngự Thiện Phòng, nơi phục vụ các phi tần của vua, bà Từ Hi Thái hậu đã xây dựng một nhà bếp riêng trong Tử Cấm Thành, được gọi là Bếp Tây. Bếp Tây được chia thành 5 phòng, chuyên phục vụ các món chính, chay, cơm – bánh bao – mì, điểm tâm và bánh ngọt.

Các đầu bếp ở Bếp Tây đã biết cách làm hơn 400 loại bánh và 4.000 món ăn khác nhau, trong đó có những món quý hiếm như yến sào, vi cá, tay gấu.

Theo cuốn sách “Từ Hi Thái hậu” của tác giả Từ Triệt, một nhà nghiên cứu chuyên sâu về triều Thanh, mỗi bữa ăn của bà Từ Hi Thái hậu bao gồm 120 món khác nhau. Tuy nhiên, bà chỉ ăn vài món thôi, mỗi món chỉ ăn khoảng một hoặc hai miếng vì sợ bị nhiễm độc.

Bên cạnh đó, bà còn phân phát thức ăn thừa cho các phi tần, các quan và các thái giám, với mong muốn đây là một sự vinh dự.

Từ Triệt cũng cho biết, câu chuyện về việc bà ăn 150.000 quả táo mỗi năm, tức là hơn 400 quả mỗi ngày, là không chính xác. Thực tế là bà không ăn táo, mà chỉ thích ngửi mùi của táo. Bà cũng thích ngửi mùi của nhiều loại hoa quả khác như lê và đào. Khi quả mất mùi, quả mới sẽ được đem ra thay thế.

Tái hiện bữa ăn của bà Từ Hi Thái hậu. (Ảnh: Bảo tàng Cố Cung)

Chó cưng có “nô tài” phục vụ

Nuôi chó cảnh là một sở thích phổ biến trong triều cấm nhà Thanh. Trong cuốn sách “Thanh Cung Nhị Niên Ký” (ký sự hai năm trong cung đình nhà Thanh), Công chúa Dụ Đức Linh (Der Ling), con gái của một quý tộc Mãn Châu và là một trong 8 nữ quan của bà Từ Hi Thái hậu, cho biết bà Từ Hi nuôi hơn 20 con chó và đặc biệt mê loài chó giống Bắc Kinh.

Thay vì giữ chúng trong chuồng, bà Từ Hi Thái hậu đã để chó trên trong một ngôi nhà to bằng tre, có 4 thái giám phục vụ. Mỗi năm, chúng được cung cấp quần áo làm bằng tơ lụa thêu hoa cúc và chỉ vàng.

Quần áo cho chó cưng của bà Từ Hi Thái hậu. (Ảnh: Bảo tàng Cố Cung)

Tang lễ cùng trang sức và đồ xa xỉ

Bà Từ Hi Thái hậu qua đời tại Nghi Loan Điện vào ngày 15/11/1908, chỉ một ngày sau khi hoàng đế Quang Tự cũng qua đời. Lễ tang của bà đã được tổ chức linh đình với nhiều hoạt động kéo dài 12 tháng.

Theo một bài báo xuất bản năm 2002, bà đã được chôn cùng với một lượng trang sức và đồ xa xỉ trị giá 1,2 triệu lạng bạc. Một hoạt động nổi bật trong lễ tang là việc đốt một con thuyền vàng khổng lồ vào ngày 30/8/1909.

Con thuyền này dài 72 mét, rộng 7 mét, được làm bằng gỗ quý, phủ bởi vải lụa đắt tiền. Thuyền được trang bị nhiều hình ảnh như tòa tháp, cung điện, chùa chiền và người hầu mặc quần áo làm từ vải thật.

Thuyền tiễn đưa bà Từ Hi Thái hậu sang thế giới bên kia. (Ảnh: Bảo tàng Cố Cung)

Thuyền được hóa gần cổng Tây của Tử Cấm Thành trong buổi lễ cầu nguyện cho cuộc sống hạnh phúc của bà Từ Hi Thái hậu ở thế giới bên kia.

Bà được an táng trong Thanh Đông Lăng, quần thể mộ tử của hoàng đế, hoàng hậu và phi tần triều đại Mãn Thanh thuộc tỉnh Hà Bắc, gần Bắc Kinh. Vào năm 1928, phần mộ của bà đã bị lãnh chúa Tôn Điện Anh cùng quân đội cướp bóc và phá hủy.

Related Posts